Mọi phép chia có dư đều có dạng: số bị chia = số chia × thương + số dư. Từ công thức này có thể xác định nhanh cần bớt hay thêm bao nhiêu để đạt một thương mới.
Dùng công thức số bị chia = số chia × thương + số dư
Bài 1 có số chia 57, số dư 24. Muốn chia hết mà giữ nguyên thương thì chỉ cần bớt đúng 24 đơn vị.
Bài 2 có số chia 7, số dư 4. Muốn thương tăng 3 thì số bị chia mới phải tăng tương ứng $3\times7=21$ so với phần $7q$. Vì ban đầu đã dư 4 nên chỉ cần thêm $21-4=17$ đơn vị.
Nội dung bài toán và lời giải
Bài toán 1:
a, Một phép chia có số chia bằng 57, số dư bằng 24. Hỏi phải bớt đi ở số bị chia ít nhất bao nhiêu đơn vị để được phép chia hết. Khi đó thương thay đổi thế nào?
Giải:
Phép chia có số dư là 24 . Muốn phép chia trở thành phép chia hết thì số bị chia phải giảm đi 24 đơn vị và khi đó thương không thay đổi .
Bài toán 2:
b, Một phép chia có số chia bằng 7, số dư bằng 4. Hỏi phải thêm vào số bị chia ít nhất bao nhiêu đơn vị để được phép chia hết và có thương tăng thêm 3 đơn vị.
Giải:
Trong phép chia có số chia bằng 7. Nếu muốn thương tăng thêm 3 đơn vị thì số bị chia phải tăng thêm 3 lần số chia.
Mà phép chia có số dư là 4 vậy cần thêm vào số bị chia là:
7×3-4=17 đơn vị
Lưu ý khi làm bài
Cần đọc kỹ yêu cầu “thương không đổi” hay “thương tăng”. Chỉ bù đến bội kế tiếp của số chia là chưa đủ nếu đề yêu cầu thương tăng nhiều hơn một đơn vị.