Khi nhân một số với 12, tích riêng thứ hai thực chất là số đó nhân 1 chục nên phải dịch sang trái một cột. Nếu đặt thẳng cột như tích đơn vị, phép tính sai tương đương nhân số đó với $2+1=3$ thay vì 12.
So sánh phép nhân đúng và phép nhân sai
Phép nhân đúng cho $12a$, còn cách đặt sai cho $3a$. Kết quả bị giảm $12a-3a=9a=13005$, nên $a=13005:9=1445$.
Kiểm tra: $1445\times12=17340$, còn tích sai $1445\times3=4335$; hiệu $17340-4335=13005$.
Nội dung bài toán và lời giải
Bài toán: Một bạn nhân một số với 12, nhưng do đặt tính hai tích riêng thẳng cột với nhau nên kết quả giảm đi 13005 đơn vị. hỏi bạn đã nhân số nào với 12?
Giải:
Khi đặt tích riêng thẳng cột là đã nhân số đó lần lượt với 2 và 1 rồi cộng kết quả lại với nhau.
Thừa số thứ hai bị giảm đi là:
12 – (2 + 1) = 9 đơn vị
Số đó là:
13005 : 9 = 1445
Lưu ý khi làm bài
Điểm quan trọng là hiểu giá trị hàng của tích riêng. Khi nhân với chữ số hàng chục, tích riêng phải dịch trái một cột vì nó mang giá trị gấp 10 lần.
